سکونت در پناه خاک : کتاب راهنمای سکونتگاه‌های زمین پناه

زمین همچون مادری مهربان است که انسان ها همواره از آن متولد شده، به آن زندگی بخشیده، در
آغوشش رشد کرده و نهایت در قسمتی از قلب آن آرام گرفت هاند. مهر فرزندی ایجاب م یکند که بیشتر
قدردان این مادر سالخورده باشیم تا مأمن امنی برای آیندگان باشد.
امروزه افزایش تقاضای مسکن از یک سو، پیشرفت تکنولوژی و روند رو به رشد ساختمان سازی از
سویی دیگر سبب شده تا منابع انرژی و محیط زیست دچار گزند شود. یکی از تمهیدات لازم برای کاهش
نیاز یک بنا به انرژی، پناه بردن به دل زمین و استفاده از خاصیت حرارتی خاک است.
اثر معماری زمی نپناه اگر به درستی طراحی و برنامه ریزی شود می تواند جایگزینی مناسب برای نمونه
مشابه آن روی زمین بشمار آید. البته در گذشته هم بر اساس استعداد سرزمینی و نیازهای مختلف اقلیمی,
کارکردی و کالبدی به این موضوع پرداخته شده است؛ از معماری دس تکند گرفته تا گودال باغچه های
موجود در یک بنا همگی نمونه های قابل توجه معماری پایدار در جهان هستند. در این آثار و در همه ی
آثار زمی نپناه موجود، جِرم حرارتی بالای خاک زمینه ساز تأخیر زمانی در انتقال حرارت و عملکرد حرارتی
مناسب آنها م یشود. یعنی امکان زیست اهالی آن در قلب زمین به دور از هرگونه تابش مستقیم خورشید
تابستان و زندگی در پناه خاک را در زمستان فراهم م یکند. به طور کلی یک بنا زمانی م یتواند همچون
معماری زمین پناه توصیف شود که سطح بیرونی آن در تماس با حجم قابل توجهی از خاک یا لایه های
زیرینی سطح زمین باشد. با این تعریف سه نوع زمی نپناه شامل؛ زمین پوشش، زمین محدود و زمین مدفون
وجود دارد.